Περιοδικό ΠΛΑΝΟΔΙΟΝ τχ.49



Αντονέν Αρτώ: Εξέγερση και Ουτοπία

Ένα αφιέρωμα στον Αντονέν Αρτώ, τον ποιητή, τον στοχαστή, τον εξεγερμένο άνθρωπο



Εκεί όπου οι άλλοι υποκρίνονται ότι παρουσιάζουν έργα και ποιήματα εγώ δεν προτίθεμαι παρά να εκθέσω το πνεύμα μου γυμνό.

Ζωή σημαίνει να σε καίνε τα ερωτήματα.

Δεν αντιλαμβάνομαι το έργο σαν ξεκομμένο απ’ τη ζωή.

Δεν μ’ αρέσει η ξεκομμένη απ’ τη ζωή δημιουργία. Άλλωστε, δεν αντιλαμβάνομαι, δεν μπορώ ν’ αντιληφθώ το πνεύμα σαν ξεκομμένο απ’ το πνεύμα. Κάθε ένα από τα έργα μου, κάθε ένα από τα εσωτερικά μου επίπεδα, κάθε μία από τις ψυχρές ανθοφορίες της ψυχής μου επικαλύπτουνε, θαρρείς, με κάτι σαν γλοιό ολόκληρο το είναι μου.

Γι αυτό και μπορώ να με βρίσκω τόσο μέσα σ’ ένα γράμμα προορισμένο να εξηγήσει το ενδόμυχο σημείο αιχμής του είναι μου και τον υπέρλογο ευνουχισμό της ζωής μου όσο και μέσα σ’ ένα δοκίμιο εξωτερικό του εαυτού μου και το οποίο φαντάζει στα μάτια μου σαν μία κύηση αδιάφορη προς το πνεύμα μου.

Υποφέρω που το Πνεύμα δεν βρίσκεται εντός της ζωής και που η ζωή δεν είναι το Πνεύμα, υποφέρω από το Πνεύμα-όργανον, από το Πνεύμα-μετάφραση, το Πνεύμα-φόβητρο που με βία εγγράφει τα πράγματα εντός του Πνεύματος.

(Αντονέν Αρτώ, από την συλλογή Ο ομφαλός των φύλλων [1925])



Κεντρική θέση στο καινούργιο τεύχος του περιοδικού «Πλανόδιον» κατέχει το αφιέρωμά του στον Αντονέν Αρτώ (1896-1948), με ιδιαίτερη έμφαση στην λιγότερο γνωστή στο ελληνικό κοινό πλευρά του έργου του, την ποιητική, και με την παρουσίαση της πλουσιότερης έως τώρα ανθολόγησης της ποίησής του στη γλώσσα μας. Τίς μεταφράσεις, με τις πλούσιες εισαγωγές και τα σχόλια φιλοτέχνησαν τρεις νέοι δημιουργοί, ο ηθοποιός, σκηνοθέτης και δραματουργός Ήλιος Σαγίς, ο λογοτέχνης Ζ.Δ. Αϊναλής και η φιλόλογος και μεταφράστρια Ειρήνη Παπαδοπούλου. Την ανθολόγηση συμπληρώνουν δύο κλασικά δοκίμια Γάλλων συγγραφέων: το «Αρτώ» του Μωρίς Μπλανσώ και το «Αντονέν Αρτώ ή Το μεξικάνικο όνειρο» του Ζάν-Μαρί Λε Κλεζιό. Το αφιέρωμα συνοδεύεται από ένα εκτενές και εμπεριστατωμένο «Σχεδίασμα βιογραφίας» καθώς και βασική βιβλιογραφία του Αρτώ στα γαλλικά και ελληνικά.



***



Η παρουσία της ελληνικής ποίησης στο παρόν τεύχος



Στο τεύχος παρουσιάζονται καινούργια ανέκδοτα ποιήματα της Στέλλας Αλεξοπούλου, του Χρίστου Δάλκου, του Δημήτρη Κούνδουρου, της Έλσας Λιαροπούλου, του Γιάννη Στρούμπα, του Δημήτρη Βλαχοπάνου, της Κωνσταντίνας Βάρσου, της Νανάς Τσόγκα, της Άντας Κλαμπατσέα και του Θοδωρή Βοριά.



***



Πεζογραφία



Δημοσιεύονται διηγήματα της Μαρίας Κέντρου-Αγαθοπούλου, του Ανδρέα Ρούσση, της Κατερίνας Τόλιου και της Ηρώς Νικοπούλου.



***



Το Μέγα Πανελλήνιον



Στην πανελλήνιας γλωσσικής εμβέλειας στήλη του περιοδικού υπό τον τίτλο «Το Μέγα Πανελλήνιον» παρουσιάζεται το κείμενο: Μαρία Cyber, «Μιλώ για τις Lesbian βραδιές...», ξεχωριστή γλωσσική μαρτυρία στον χώρο του πολιτισμού της πολυτροπίας των νεοελληνικών ηθών στο σύγχρονο παγκοσμιοποιημένο περιβάλλον.



***



Αναφορές



Στο τελευταίο τμήμα του τεύχους δεσπόζουν, όπως πάντα, τα δοκιμιακά, σχολιογραφικά και βιβλιοκριτικά κείμενα των τακτικών συνεργατών του περιοδικού, παρουσιασμένα πολλά εξ αυτών στις μόνιμες προσωπικές τους στήλες. Παρουσιάζεται το δοκίμιο του Λουκά Κούσουλα «Ο ποιητής και ο φιλόσοφος», ένας κριτικός έλεγχος από την πλευρά του ποιητή της μετάφρασης του γνωστού χορικού της «Αντιγόνης» του Σοφοκλή για την «δεινότητα» του ανθρώπου από τον φιλόσοφο Μάρτιν Χάιντεγκερ. Επίσης το δοκίμιο της Πέγκυς Καρπούζου για «Τα όρια του σώματος στον Αόρατο άνθρωπο του H.G. Wells». Ακολουθούν με τα κείμενά τους οι τακτικοί συνεργάτες του περιοδικού: Γιώργος Αράγης, Κωνσταντίνος Πουλής, Γιώργος Βαρθαλίτης, Χρίστος Ρουμελιωτάκης, Κώστας Κουτσουρέλης, Γιώργος Ζεβελάκης, Άγγελος Καλογερόπουλος, Αντώνης Ζέρβας, Φώτης Τερζάκης, Ν.Δ. Τριανταφυλλόπουλος, Τασούλα Καραγεωργίου.